Het enige echte Conroy ‘Skymonster’: een legende van de lucht nieuw leven inblazen via upcycling
In de luchtvaart voldoen maar weinig vliegtuigen zo volledig aan hun bijnaam als de Conroy Skymonster. Dit gigantische vrachtvliegtuig - een bolvormige modificatie van een Canadair CL‑44 (CL‑44‑O) - was een waar unicum. De Skymonster maakte eind jaren 60 zijn eerste vlucht en bleef het enige exemplaar van zijn soort dat ooit werd gebouwd. Door zijn enorme romp en gigantische laadruimte werd het vergeleken met de beroemde ‘Guppy’-transportvliegtuigen die eraan voorafgingen. Nu, ruim een halve eeuw later, zijn onderdelen van dit legendarische vliegtuig gered en hergebruikt door Aviationtag, zodat luchtvaartliefhebbers een stukje van de Skymonster kunnen bezitten en zijn nalatenschap met zich mee kunnen dragen.
Het vliegtuig dat later de Skymonster zou worden, werd in 1961 gebouwd als een Canadair CL-44D4 en geregistreerd als N447T. In de jaren daarna deed het dienst bij verschillende maatschappijen, waaronder Seaboard World en Flying Tiger Line, op veeleisende trans-Atlantische vrachtvluchten. Dankzij het draaibare staartstuk was het ideaal om omvangrijke vracht efficiënt te vervoeren. In 1969 had het zich bewezen als een robuust werkpaard – totdat Jack Conroy het uitkoos voor zijn buitengewone Skymonster-ombouw.
Foto via Tom Smothermon.
Het verhaal van de Skymonster begint met een stoutmoedig idee: bouw een vliegtuig dat vracht kan vervoeren die te groot is voor gewone vrachtvliegtuigen. De Amerikaanse vliegtuigontwerper Jack Conroy, beroemd om zijn NASA-transportvliegtuigen ‘Pregnant’ en ‘Super Guppy’, koos de in Canada gebouwde Canadair CL-44 (een afgeleide van de Bristol Britannia, later onderdeel van Bombardier) als basis voor zijn volgende extra grote vrachtvliegtuig. Het resultaat, officieel aangeduid als de Conroy CL-44-O, kreeg al snel de bijnaam ‘Skymonster’ vanwege zijn imposante profiel. Ingenieurs splitsten de romp van de CL-44 letterlijk en maakten die groter met een enorme bovenste ‘bubbel’, waardoor een ruime laadruimte ontstond die bedoeld was voor het vervoer van onder meer Rolls-Royce RB.211-motoren tijdens het Lockheed L-1011 TriStar-programma. Ondanks zijn lomp ogende uiterlijk vervulde de Skymonster zijn taken uitstekend. Hij werd aangedreven door vier Rolls-Royce Tyne-turboprops, waarvan het kenmerkende gebrul overal de aandacht trok.
Maar het verhaal van de Skymonster maakt deel uit van een bredere familiegeschiedenis. Slechts enkele jaren eerder had Conroy de wereld versteld doen staan met de Super Guppy Turbine, waaronder het eerste casco met de aanduiding F‑BTGV, dat NASA en later Airbus in Europa diende voor het vervoer van te grote ruimtevaart- en vliegtuigonderdelen. Aviationtag heeft dat vliegtuig al vereeuwigd in een speciale Super Guppy F‑BTGV-editie.
Met de Skymonster krijgt de Guppy-familie er haar zeldzaamste tak bij: er werden meerdere Super Guppy's gebouwd en minstens één exemplaar is bewaard gebleven in een museum, maar de Skymonster bleef uniek. Samen leven de Super Guppy F‑BTGV en de CL‑44 Skymonster N447FT nu voort in de Aviationtag-collectie - een ononderbroken rode draad door de geschiedenis van het vervoer van buitenmaatse vracht.
Aviationtag-collectie van "Jack" Conroy
Speciale aanbieding: Super Guppy met 20% korting bij Skymonster!
Vanaf het begin stond de Skymonster er
letterlijk alleen voor. Er werd slechts één prototype voltooid, waardoor het een van de zeldzaamste transportvliegtuigen in de luchtvaart is. Een tweede ombouw was gepland, maar werd nooit gerealiseerd. De enige Skymonster begon haar carrière met het vervoeren van extra grote vracht voor onder meer Transmeridian Air Cargo, dat het toestel liefkozend de ‘Skymonster’ noemde.
In de jaren 80 kwam het toestel in dienst bij HeavyLift Cargo Airlines en verscheen het vaak naast een andere reus, de Short Belfast, tijdens missies in Europa, het Midden-Oosten en Afrika. Het vervoerde van alles, van industriële apparatuur tot hulpgoederen. Gedurende zijn carrière kreeg de unieke CL‑44 Guppy verschillende registraties, maar zijn unieke verschijning bleef onveranderd: er was nooit een tweede Skymonster.
Eind jaren negentig waren de vliegdagen van de Skymonster voorbij. Het toestel begon aan een lang pensioen in Bournemouth (Hurn) in het Verenigd Koninkrijk—intact, maar aan de grond. Pogingen om het te behouden kwamen en gingen; tijdens de museumjaren kreeg het vliegtuig zelfs een beschermende verflaag, waardoor helaas enkele oorspronkelijke kleurenschema’s aan het zicht werden onttrokken.
Tijd en weer lieten hun sporen na op de aluminiumhuid. Uiteindelijk werd, door ruimtegebrek en het ontbreken van een duurzaam plan, besloten het toestel te ontmantelen. Voor zo’n
uniek toestel was dat een bitterzoete afloop.
Voor de ontmanteling zijn delen van de
romp van de Skymonster zorgvuldig geborgen, naar Keulen vervoerd en klaargemaakt voor een Aviationtag-editie. In onze werkplaats zagen we elk stuk op maat en werken we het met de hand af, waarbij we verweerd vliegtuigaluminium omtoveren tot memorabilia op zakformaat.
Het authentieke oppervlak van de Skymonster vertelt zijn eigen verhaal: de eerste batch tags onthult metallic zilver en blauwe plekken—echo's van de vroegere HeavyLift-beschildering—with hints of additional layers beneath the museum overpaint. Geen twee tags zijn hetzelfde: verwacht kenmerkende slijtage, krassen, chips en kleurvariaties. Dit zijn geen defecten—het zijn de vingerafdrukken van de geschiedenis.
De Conroy Skymonster was in alle opzichten een ongeëvenaarde reus in de lucht - de laatste, eenzaamste tak van de Guppy-stamboom. Vanaf zijn ontstaan als pionier in het vervoer van extra grote ladingen tot tientallen jaren dienst over de hele wereld en een rustig pensioen in Engeland, sprak hij wereldwijd tot de verbeelding. Dankzij het hergebruik door Aviationtag leeft die nalatenschap tastbaar voort. De Skymonster dendert misschien niet meer over startbanen, maar zijn verhaal reist nu mee in zakken en aan sleutelhangers - één vliegtuigtag tegelijk.
Wat vind jij het mooiste aan het verhaal van de Skymonster - zijn bijzondere vorm, zijn zeldzame missies, of gewoon het feit dat hij überhaupt heeft bestaan? Vertel het ons in de reacties!